فرزانگان صنعت نفت
سده بيستم براي ايرانيان با اعطاي امتياز دارسي (1901) آغاز شد: معاهده يي
ميان تاجري انگليسي و شاهي بيمار (مظفرالدين شاه) كه به مرد بيگانه اجازه
مي داد نفت ايران را استخراج كند. دارسي كه در تمام عمرش حتي يك بشكه نفت
هم نديد، شايد هيچ گاه به مخيله اش هم خطور نمي كرد دست روي نقطه چنان
حساسي گذاشته كه بخش عمده يي از منازعات ايران و بلكه جهان از آن برمي
خيزد. نفت البته در سال 1908 و به همت برخي مهندسان انگليسي در منطقه
مسجدسليمان كشف شد و از همان زمان اهميتش به طور روزافزون افزايش يافت.
رشد صنعت به همراه خود توسعه امكانات و رفاه مادي نيز به همراه مي آورد. صنعت نفت ايران كه كارگزار نخستين آن، انگليسي ها بودند، بزرگ ترين و به تعبير دقيق ثروتمندترين صنعت اين كشور بود كه به دليل نقش بي بديلش در تامين درآمدهاي كشور، همواره مهم و حياتي تلقي مي شد. از همان بدو تاسيس شركت نفت در جنوب، شماري از ايرانيان نيز در اين صنعت مشغول به كار شدند. به دليل رفاه نسبي اي كه در مقايسه با ساير بخش هاي صنعت بيمار ايران فراهم آورده بود و آموزش هاي خاص كاركنان شركت نفت، از جمله آموزش زبان انگليسي، از همان ابتدا شركت نفت زمينه ساز ظهور و بروز شماري از نويسندگان و اهل قلم بود.
در ميان نويسندگان، رمان نويسان، مترجمان و محققان معاصر ايراني، شمار زيادي از ايشان در شركت نفت كار مي كردند. ارائه فهرستي از اسامي ايشان شگفت آور و گوياي تاثير عميق اين صنعت بر شكوفايي استعدادهاي اهل قلم در ايران است. نشر كوير به تازگي كتابي منتشر كرده تحت عنوان «نام آوران عرصه قلم در صنعت نفت ايران: نفت و قلم» نوشته احمد راسخي لنگرودي. نويسنده در اين كتاب به معرفي و شرح زندگي و آثار فرزانگاني پرداخته كه ضمن فعاليت در شركت نفت، در عرصه قلم نيز فعاليت كرده اند. در اين كتاب به اسامي اي چون محمدعلي موحد، حسن كامشاد، اسماعيل فصيح، منوچهر بزرگمهر، ابوالقاسم حالت، صادق چوبك، ابراهيم گلستان، نجف دريابندري، عزت الله فولادوند، صفدر تقي زاده، مصطفي فاتح، حميد نطقي، ناصر نجمي، فواد روحاني، محمدعلي صفريان، پروين دولت آبادي، مهرداد مهرين، مسعود برزين، منوچهر فرمانفرماييان، مهدي ماحوزي، محمدجعفر مصفا، محمد نقي زاده و... برمي خوريم.
البته چنان كه نويسنده در مقدمه اثر تصريح كرده، نويسندگان ديگري چون سهراب سپهري و طاهره صفارزاده نيز در جمع همكاران نفتي حضور داشته اند در اين كتاب ذكري از ايشان نرفته است. هر يك از شخصيت هاي مورد بحث در اين مجموعه در سه بخش مجزا معرفي شده اند: در بخش نخست زندگينامه نويسنده آمده، در بخش دوم فهرست آثار ايشان معرفي شده و در بخش نهايي نيز منتخبي از آثارشان ارائه شده است.
روزنامه اعتماد، شماره 2405 به تاريخ 7/3/91، صفحه 8 (انديشه)
رشد صنعت به همراه خود توسعه امكانات و رفاه مادي نيز به همراه مي آورد. صنعت نفت ايران كه كارگزار نخستين آن، انگليسي ها بودند، بزرگ ترين و به تعبير دقيق ثروتمندترين صنعت اين كشور بود كه به دليل نقش بي بديلش در تامين درآمدهاي كشور، همواره مهم و حياتي تلقي مي شد. از همان بدو تاسيس شركت نفت در جنوب، شماري از ايرانيان نيز در اين صنعت مشغول به كار شدند. به دليل رفاه نسبي اي كه در مقايسه با ساير بخش هاي صنعت بيمار ايران فراهم آورده بود و آموزش هاي خاص كاركنان شركت نفت، از جمله آموزش زبان انگليسي، از همان ابتدا شركت نفت زمينه ساز ظهور و بروز شماري از نويسندگان و اهل قلم بود.
در ميان نويسندگان، رمان نويسان، مترجمان و محققان معاصر ايراني، شمار زيادي از ايشان در شركت نفت كار مي كردند. ارائه فهرستي از اسامي ايشان شگفت آور و گوياي تاثير عميق اين صنعت بر شكوفايي استعدادهاي اهل قلم در ايران است. نشر كوير به تازگي كتابي منتشر كرده تحت عنوان «نام آوران عرصه قلم در صنعت نفت ايران: نفت و قلم» نوشته احمد راسخي لنگرودي. نويسنده در اين كتاب به معرفي و شرح زندگي و آثار فرزانگاني پرداخته كه ضمن فعاليت در شركت نفت، در عرصه قلم نيز فعاليت كرده اند. در اين كتاب به اسامي اي چون محمدعلي موحد، حسن كامشاد، اسماعيل فصيح، منوچهر بزرگمهر، ابوالقاسم حالت، صادق چوبك، ابراهيم گلستان، نجف دريابندري، عزت الله فولادوند، صفدر تقي زاده، مصطفي فاتح، حميد نطقي، ناصر نجمي، فواد روحاني، محمدعلي صفريان، پروين دولت آبادي، مهرداد مهرين، مسعود برزين، منوچهر فرمانفرماييان، مهدي ماحوزي، محمدجعفر مصفا، محمد نقي زاده و... برمي خوريم.
البته چنان كه نويسنده در مقدمه اثر تصريح كرده، نويسندگان ديگري چون سهراب سپهري و طاهره صفارزاده نيز در جمع همكاران نفتي حضور داشته اند در اين كتاب ذكري از ايشان نرفته است. هر يك از شخصيت هاي مورد بحث در اين مجموعه در سه بخش مجزا معرفي شده اند: در بخش نخست زندگينامه نويسنده آمده، در بخش دوم فهرست آثار ايشان معرفي شده و در بخش نهايي نيز منتخبي از آثارشان ارائه شده است.
روزنامه اعتماد، شماره 2405 به تاريخ 7/3/91، صفحه 8 (انديشه)
+ نوشته شده در پنجشنبه یازدهم خرداد ۱۳۹۱ ساعت 16:15 توسط احمد راسخی لنگرودی
|
